Odgrzybianie systemu rekuperacji. Czy jest potrzebne i jak przeprowadzić?

Rekuperacja jest systemem wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła, która – dzięki zastosowaniu elektrycznie napędzanych elementów – zapewnia stałą cyrkulację powietrza w pomieszczeniach oraz między pomieszczeniami a otoczeniem. Czy należy go oczyszczać i odgrzybiać?

Rekuperacja – dlaczego odgrzybianie jest tak ważne?

Rekuperacja to skomplikowany układ, w skład którego wchodzą rury spiro, połączone ze sobą szeregiem elementów łączeniowych, jak kolano segmentowe. Odpowiadają one za doprowadzanie i odprowadzenie powietrza z i do pomieszczeń. Ta sieć kanałów przechodzi w określonym układzie – przez jednostkę centralną (rekuperator). Różnorodne kąty nachyleń i załamań w układzie, miejsca połączeń elementów i praca systemu, polegająca na ciągłym transporcie powietrza zużytego i powietrza czerpanego z otoczenia – narażają go na odkładanie się w nim zanieczyszczeń, drobnoustrojów czy zarodków bakterii i pleśni. To, w połączeniu z ciepłem i zawilgoceniem w rurach wentylacyjnych, może powodować ich namnażanie się w układzie – co nie jest sytuacja pożądaną, a wręcz – jest groźne dla zdrowia i życia. 

Kiedy przeprowadzać odgrzybianie rekuperacji?

Gromadzenie się zanieczyszczeń, pleśni i grzybów w systemach wentylacyjnych jest procesem ciągłym i odnawiającym się. Koniecznym jest zatem przeprowadzanie w miarę regularnego oczyszczania jej elementów. Do rutyny włączyć należy dbałość o zewnętrzne części rekuperacji – jak rekuperator, czerpnie, wyrzutnie i anemostaty. Osadzone na nich pozostałości z czasem mogą bowiem przekształcić się w zarzewia pleśni czy grzybów. Odgrzybianie – podobnie jak oczyszczanie rekuperacji -powinno się natomiast odbywać przynajmniej raz w roku, a najlepiej – zgodnie z zaleceniami producenta bądź instalatora systemu. 

Oczyszczanie i odgrzybianie mechaniczne rekuperacji

Czynnością, jaką samodzielnie wykonać można, by oczyścić wnętrze systemu rekuperacji, jest wymiana filtra. Wnętrze wentylacji natomiast – rura spiro 250 czy inne kanały spiro i elementy łączeniowe, wnętrza anemostatów i rekuperatora – winny być oczyszczane mechanicznie jedynie z użyciem profesjonalnego i przystosowanego do wykonywania prac czyszczących sprzętu, jak dedykowane szczotki obrotowe lub robot wyposażony w specjalny system wizyjny. Rury do wentylacji mechanicznej i grawitacyjnej mogą być również oczyszczane przy pomocy wysoce sprężonego powietrza czy odkurzaczy do wentylacji. Niezależnie od sposobu, jaki zostanie zastosowany (powinien dobrany być do rury spiro – średnice kanału są niezwykle ważne), odgrzybianie mechaniczne usuwa złogi i zalążki zanieczyszczeń, jakie nagromadziły się w kanale wentylacyjnym.

Odgrzybianie chemiczne – dezynfekcja rekuperacji

Oprócz mechanicznego usunięcia zarzewi grzybów i pleśni, wentylacja grawitacyjna i wentylacja mechaniczna wymagają również zastosowania odpowiednich środków – bakteriobójczych lub grzybobójczych. Ich działanie ma  na celu skuteczne zlikwidowanie wszelkich resztek pleśni i grzybów – również tych niewidocznych gołym okiem – zniszczenie ich zarodków i jakichkolwiek struktur komórkowych. Odgrzybianie chemiczne wykonywane powinno być z użyciem specjalistycznego sprzętu, atestowanych środków oraz z zachowaniem najwyższego poziomu bezpieczeństwa. 

System rekuperacji – jak każdy inny system wentylacji – narażony jest na oddziaływanie szeregu czynników zewnętrznych, które warunkować mogą powstawanie niekorzystnych zarzewi pleśni czy grzybów. Cykliczne odgrzybianie rekuperacji jest warunkiem bezpiecznego korzystania z wysokiej jakości powietrza i oszczędności, jakie niesie za sobą użytkowanie systemu